Konfutsiylik
tarixi va ta'limoti
Konfutsiy
Konfutsiylik ta'limoti
Konfutsiylik 1
Konfutsiylik 2
100

Konfutsiylikka qachon asos solingan?

551-479-yillar

100

Konfutsiy qayerda tavallud topgan?

Xitoyning hozirgi Lu shahrida

100

Konfutsiylik ta’limoti qaysi qonunga asoslanadi?

“Li” (axloq va marosimlarga oid qonun–qoidalar majmui) qonuniga asoslanadi.

100

Konfutsiylik vakillari jannat va do‘zax, qayta tirilish kabi g‘aybiyotga ishonmasalar–da, “narigi dunyo” mavjudligini inkor etadilarmi?

Inkor etmaydilar.

100

"Tay-lyao" qanday marosim?

Qurbonlik marosimi 

200

Konfutsiy qanday qilib uning shuhrati asta-sekin har tomonga yoyila boshlagan?

Dastlab o'zidan oldingi yashab o'tgan buyuk shaxslarning hikmatli so'zlarini sharhlash bilan shug'ullangan va bu orqali shuhrati yoyilgan.

200

Konfutsiy Xitoyning qaysi mavzesida vafot etadi va qaysi daryo yaqiniga dafn etiladi.

Suy–fu mavzesida vafot etib Sze daryosi yaqinida dafn etiladi.

200

“Li” qonunining hozirgi asosiy ma'nosi nima?

axloq va marosimlarga oid qonun–qoidalar majmui

200

Konfutsiy o‘zini “din asoschisi” deb hisoblaganmi?

yo'q hisoblamagan

200

“Men qadimgilarni sevuvchi va ularning bilimlarini qo‘lga kiritish uchun bor kuchini sarflovchiman” deb kim aytgan?

Konfutsiy

300

“Syao” ta'limoti nima deb yuritiladi?

Kattalarga nisbatan hurmatli bo‘lish va bo‘ysunish

300

Vafotidan so‘ng uning nomi yanada mashhur bo‘lib ketib, asta–sekin odamlar uning qabri joylashgan hududga ko‘chib kela boshlaydilar va natijada nima vujudga keladi?

Kung qishlog‘i vujudga keladi.

300

“Li” atamasi dastlab diniy marosimlarga nisbatan ishlatilgan bo'lib qanday ma'noni bildiradi?

“Qurbonlik qilish”, “o‘zini qurbon qilish” ma’nolarini anglatgan.  

300

1912-yilgacha Xitoy Imperatorligi yilda ikki marta Konfutsiyga atab hadya va qurbonliklar taqdim qilib kelgan.Qaysi fasllarda?

bahor va kuz

300

Konfutsiydan: “O‘lim nima?” – deb so‘rashganida u nima degan?

U: “Biz tiriklik nima ekanini bilmaymiz–u, o‘lim nima ekanini qayerdan ham bilar edik”, – deb javob bergan.

400

“Dunyodagi barcha mavjudot kabi insonning
taqdiri ham ... qudratga bog‘liq bo‘lgani uchun odamlarning oliyjanob yoki pastkashligi, yuqori yoki quyi tabaqaga mansubligini o‘zgartirib bo‘lmaydi. Podshoh–podshohligicha, fuqaro–fuqaroligicha, ota–otaligicha, farzand–farzandligicha qolishi kerak”.

Samoviy qudratga

400

Konfutsiy miloddan avvalgi 533-yilda qaysi podshohlikdagi Si oilasidan uylanadi va nechta farzandli bo'ladi?

Sun podsholigidagi Si oilasidan uylanib 2 ta farzand (1 o'g'il va 1 qiz)

400

“Li” ta'limoti qanday talqin etiladi?

Quyi tabaqaning yuqori tabaqaga bo‘ysunishi, ya'ni, farzandning ota–onaga, xalqning davlat rahbariga bo‘ysunishi deb talqin etiladi.

400

Nimaning natijasida Konfutsiylik falsafiy ta’limoti "din" sifatida talqin etila boshlaydi?

Konfutsiyning izdoshlari uning fikrlaridan ilhomlanib, unga muqaddas deb e’tiqod qilish darajasiga yetib borishlari natijasida

400

Xitoy xalqi qadimdan “Osmon xudosi”ga sig‘inib kelgani va urf–odatlarda ham samo, ya’ni osmonga alohida e’tibor berilgani bois Konfutsiy uni asosiy “Iloh” sifatida ulug‘lab, nima deb ataydi.

Tyan (“Tiyen”) deb ataydi.

500

Konfutsiyning qabri yonida ta’limot tarafdorlari ilmiy majlis va bahs–munozara olib borganlari sababli, keyinchalik bu joy nimaga aylanadi?

muqaddas ziyoratgoh va ibodatxonaga aylanadi.

500

Konfutsiy o'zi bosib o'tgan umriga nazar solib, u haqida shunday deydi: 15 yoshda ... , 30 yoshda ... , 40 yoshda ... , 50 yoshda ... , 60 yoshda ... , 70 yoshda ... ?

Men 15 yoshimda bor e'tiborimni faqat o'qishga qaratdim, 30 yoshda smustaqil fikrlaydigan bo'ldim, 40 yoshda shubha - gumonlar iskanjasidan qutuldim, 50 yoshimda Osmonning irodasini anglab yetdim, 60 yoshda haqni nohaqdan ajratishni o'rgandim, 70 yoshda qalbim amriga bo'ysundim va diniy marosimlarni bekamu - ko'st bajardim.

500

“Osmon xudosi” Tyan ilohi osmonda o'tirib nima vazifalarni bajaradi?

Yomon hukmdorlarni jazolaydi, yangi oilalar barpo qiladi va yaxshilarni mukofotlaydi.

500

Qaysi voqeadan so'ng Konfutsiyning nomi ham, ta’limoti ham butun Xitoyda ilohiylashtirilib, unga atab muntazam qoidalar asosida qurbonliklar qilinadigan bo‘ladi?

195-yilda birinchi Xan podshohi Lyu Banning shaxsan o‘zi Konfutsiy ibodatxonasida unga atab “tay–lyao” qurbonlik marosimini o‘tkazadi.
Shundan so‘ng.

500

Konfutsiy odamlar orasida qabih va gunoh ishlar ko‘payib ketsa, Osmonning g‘azabi kelib jazo sifatida ... yuboradi, gunoh ishlar jazosiz qolmaydi, yaxshilikka mukofot, yomonlikka jazo shu dunyoning o‘zida beriladi, shuning uchun yomon ishlarni darhol
to‘g‘irlash shart deb hisoblagan.

zilzila va vulqon yuboradi

M
e
n
u