Iqtisodiyot
Dunyo davlatlari
Tarix
Siyosat
Geografiya
100

Bu iqtisodiy ko‘rsatkich mamlakat ichida ma’lum davrda ishlab chiqarilgan barcha yakuniy tovar va xizmatlar qiymatini bildiradi.

Yalpi ichki mahsulot (YaIM / GDP)

100

Bu davlat poytaxti boshqa davlat ichida to‘liq anklav sifatida joylashgan yagona poytaxtlardan biri hisoblanadi.

Rim (Vatikan ichida joylashgan)

100

Bu shartnoma 1648-yilda imzolangan va zamonaviy milliy davlatlar tizimiga asos bo‘lgan.

Vestfaliya tinchligi ( Peace of Westphalia)

100

Bu tushuncha davlat ichida qonun ustuvorligi hamma uchun teng amal qilishini bildiradi.

Huquq ustuvorligi (Rule of Law)

100

Bu materik butunlay janubiy yarim shardagi yagona materik hisoblanadi.

Avstraliya materigi

200

Bu nazariya bo‘yicha davlat aralashuvi iqtisodiy inqiroz paytida talabni rag‘batlantirish uchun zarur hisoblanadi.

Keyns iqtisodiy nazariyasi (John Moynard Keynes)

200

Bu davlat rasmiy ravishda ikki xil nom bilan ataladi: biri tarixiy, biri xalqaro miqyosda keng qo‘llaniladi

Persia->Iran

200

Bu imperiya tarixda “kasallangan odam” deb atalgan va asta-sekin parchalanib ketgan.

Usmonli imperiyasi

200

Bu siyosiy tizimda hukumat parlament oldida javobgar bo‘ladi, prezident esa ko‘proq ramziy rol o‘ynaydi.

Parlamentar tizim

200

Bu dengiz eng chuqur nuqtaga ega bo‘lib, unda Mariana botig‘i joylashgan.

Tinch okeani

300

Bu tushuncha inflyatsiya va ishsizlik o‘rtasidagi qisqa muddatli teskari bog‘liqlikni ifodalaydi.

Phillips egri chizig‘i

300

Bu davlat konstitutsiyaviy monarxiya bo‘lib, amalda qirol siyosiy hokimiyatga katta ta’sir ko‘rsatadi (Yevropadan tashqarida).

Saudia Arabstoni

300

Bu tarixiy hodisa natijasida Yaponiya tez modernizatsiya yo‘liga o‘tdi (1868-yil).

Meydzi restavratsiyasi (Meiji Restoration)

300

Bu tushuncha davlatning xalqaro maydonda boshqa davlatlardan mustaqil ravishda siyosiy qarorlar qabul qilish huquqini, shuningdek ichki hududida oliy hokimiyatga egaligini bildiradi.

Suverenitet

300

Bu iqlim turi yil davomida yuqori harorat va kam yog‘in bilan ajralib turadi.

Cho‘l iqlimi (arid climate)

400

Bu iqtisodchi “ko‘rinmas qo‘l” g‘oyasi bilan mashhur.

Adam Smith

400

Bu davlat hududining katta qismi dengiz sathidan pastda joylashgan va murakkab dambalar tizimi bilan himoyalangan.

Niderlandiya

400

Bu davlat hududining katta qismi dengiz sathidan pastda joylashgan va murakkab dambalar tizimi bilan himoyalangan.

O‘ttiz yillik urush (Thirty Years' War)

400

Bu siyosiy nazariya Thomas Hobbes tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, insonlar xavfsizlik uchun hokimiyatga bo‘ysunishini asoslaydi.

Ijtimoiy shartnoma nazariyasi

400

Bu daryo ikki qit’ani tabiiy chegaraga ajratadi va tarixan muhim savdo yo‘li bo‘lgan.

Bosfor bo'g'ozi

500

Bu modelda iqtisodiy o‘sish kapital, mehnat va texnologiyaga bog‘liq ravishda tushuntiriladi (neoklassik model).

Solou o'sish modeli (Robert Solow)

500

Bu davlatda rasmiy ravishda poytaxt yo‘q, lekin hukumat va parlament alohida shaharlarda joylashgan.

Shveytsariya

500

Bu qadimgi sivilizatsiya yozuv tizimi sifatida mixxatni (cuneiform) yaratgan.

Shumerlar

500

Bu siyosiy institut konstitutsiyaga zid qonunlarni bekor qilish vakolatiga ega.

Konstitutsiyaviy sud (yoki sud nazorati – judicial review)

500

Bu tog‘ cho‘qqisi dengiz sathidan eng baland nuqta bo‘lish bilan birga, Yer markazidan eng uzoq nuqta emas.

Everest
(Eng uzoq nuqta esa Chimborazo hisoblanadi)

M
e
n
u