Ру-тайпа
Ер адам жағынан ата-бабалардың ауызша немесе жазбаша санамалау.
шежіре
Ұлыстың басшысы қалай аталады?
Сұлтан (Шыңғыс тұқымдары)
Қазақтар 4 жүзге бөлінеді ме?
3 жүзге. Ұлы, Орта, Кіші
Қазақ этногенезінің қалыптасуына әсер еткен ежелгі түркілік тайпалар мен мемлекеттер
Сақ, ғұн, қаңлы, үйсін, сармат
Рудың көшіп-қону аймағы қалай аталады?
Атажұрт
Ұлыс басшылары сұлтандар ұлысты басқаруда кімдерге арқа сүйеді?
Билерге
Ұлы жүз тайпаларының көшіп қону аймағы:
Жетісу, Оңтүстік Қазақстан
Қазақ этногенезінің қалыптасуына қатысқан орта ғасырлардағы түркі қағанаттарын атаңыз
Түркі, Түркеш, Қарлұқ, Қарахан, Қыпшақ.
Эндогамия дегеніміз:
Өз тобының өкілдерімен ұсынылған неке. Мысалы Найман тайпасының ішіне кіретін Матай мен Қаракерей руы өкілдерінің неке қиюы
Ұлыстан үлкен әкімшілік бірлік
Жүз
Орта жүз тайпаларының көшіп қону аймағы:
Орталық, шығыс, солтүстік Қазақстан аймақтары
Этногенез дегеніміз...........
Белгілі бір халықтың шығу тегі мен оның тарихи қалыптасу жолы.
Басқа топтың өкілдерімен ұсынылған неке.
Экзогамия деп аталады. Мысалы Шекті руы мен Қоңырат руының өкілдерінің отау құруы
Шыңғысхан 1224 жылы өз ұлдарына сыйға берген жерін провинция деп аталғаны рас па?
Жоқ. Ұлыс немесе інжу деп аталды
Кіші жүз тайпаларының көшіп қону аймағы:
Батыс Қазақстан: Ақтөбе, Атырау, Маңғыстау, Орал, Арал өңірі, Ресейдегі Астрахань мен Орынбор облыстары.
Шоқағ Шыңғысұлы Уәлиханов
Шоқан Шыңғысұлы Уәлихановтың жеті атасын атаңыз
1.Шоқан (Мұхаммедханафия)
2.Шыңғыс Уәлиұлы – Шоқанның әкесі, аға сұлтан, білімді, ағартушы тұлға.
3.Уәли Абылайұлы – Шоқанның атасы, Орта жүз ханы, Абылай ханның ұлы.
4.Абылай хан (Әбілмансұр) – Қазақтың ұлы ханы, ел бірлігін сақтаған тарихи тұлға.
5.Көркем Уәли (Абылайдың әкесі) – Орта жүз сұлтаны.
6.Қанішер Абылай– Абылайдың атасы, анықталған батыр, сұлтан.
7.Уәлибақы Жәңгірұлы. Тәуке ханның ағасы
Логикалық сұрақ: Батыс Қазақстанда өмір сүретін Беріш тайпасы мен Жетісудың шығысын мекендейтін Албан тайпасы қосылса ұлыс саналады ма?
Жоқ ұлыс саналмайды. Себебі ұлыс болу үшін міндетті түрде орналасу аймағы бір-біріне жақын орналасу қажет. Албан тайпасы Ұлы жүз құрамына кіргендіктен тек өз атажұртында көшіп қонып жүреді, ал Беріш руы Кіші жүз құрамында болғандықтан өз атажұртында көшіп қонып жүреді.
Тарихи сұрақ. 1730 жылы аға хан Болат қайтыс болған соң, қазақ жүздерінің ынтымағы артты ма?
Өкінішке орай жоқ. Үш жүзді билеген кіші хандар аға хандыққа таласып, ақыр соңында Кіші жүз қазақтары Ресей құрамына кіруді (1731) бастап берді :(
Этностың қалыптасу үдерістерін кезең-кезеңімен атаңыз. Мысалы адам-тобыр...............
Адам-тобыр-ру-тайпа-тайпалық одақ-этнос