1
1. Informatika nima?
Informatika — axborotni yig‘ish, saqlash, qayta ishlash va uzatish bilan shug‘ullanadigan fan.
Axborot deganda nimani tushunasiz?
Axborot — atrofimizdagi voqea-hodisalar haqidagi ma’lumot.
Kompyuter nima?
Kompyuter — axborotni qayta ishlovchi elektron qurilma.
Kompyuterning asosiy qurilmalari qaysilar?
Monitor, tizimli blok, klaviatura, sichqoncha.
Monitor nima vazifa bajaradi?
Monitor axborotni ekranda ko‘rsatadi.
Klaviatura nima uchun kerak?
Klaviatura yordamida matn va buyruqlar kiritiladi.
Sichqoncha (mouse) nima vazifa bajaradi?
Sichqoncha yordamida kursorni boshqarish va buyruqlar berish mumkin.
. Dastur (programma) nima?
Dastur — kompyuter bajarishi kerak bo‘lgan buyruqlar to‘plami.
Fayl nima?
Fayl — kompyuterda saqlanadigan ma’lumotlar to‘plami.
Internet nima?
Internet — butun dunyo kompyuterlarini bog‘lovchi tarmoq.
Axborotni qayta ishlash deganda nimani tushunasiz?
Axborotni o‘zgartirish, tartiblash yoki yangi ko‘rinishga keltirish jarayoni.
Kompyuterning “miyasi” deb qaysi qurilma ataladi?
Protsessor (CPU).
Operatsion tizim nima vazifa bajaradi?
Kompyuter qurilmalari va dasturlarni boshqaradi.
Fayl nomi qanday qismlardan iborat?
Fayl nomi va kengaytmasidan (masalan: matn.txt).
Kengaytma (format) nima uchun kerak?
Fayl turini aniqlash uchun kerak (matn, rasm, video va h.k.).
KB nechta baytga teng?
1 KB = 1024 bayt.
Agar fayl hajmi 2048 bayt bo‘lsa, u necha KB bo‘ladi?
2048 ÷ 1024 = 2 KB.
Algoritmda “takrorlash” nimani anglatadi?
Biror amalni bir necha marta qayta bajarish.
Quyidagi algoritm natijasini toping:
Boshlash → 5 ga 3 ni qo‘shish → natijani 2 ga ko‘paytirish → tugatish
Javob: (5 + 3) × 2 = 16
Agar kompyuterda dastur bo‘lmasa, u ishlay oladimi?
Yo‘q, chunki dastur kompyuterga nima qilishni ko‘rsatadi.
Agar 1 bayt = 8 bit bo‘lsa, 32 bit nechta baytga teng?
32 ÷ 8 = 4 bayt
Murakkabroq hisoblash
1 MB = 1024 KB, 1 KB = 1024 bayt
2 MB nechta bayt bo‘ladi?
2 × 1024 × 1024 = 2 097 152 bayt
Kompyuter faqat 0 va 1 ni tushunadi. Bu nimani anglatadi?
Bu ikkilik sanoq tizimi (binary system) bo‘lib, barcha ma’lumotlar 0 va 1 lar orqali ifodalanadi.
Agar fayl hajmi 2048 bayt bo‘lsa, u necha KB bo‘ladi?
2048 ÷ 1024 = 2 KB.
Quyidagi algoritm natijasini toping:
Boshlash → 5 ga 3 ni qo‘shish → natijani 2 ga ko‘paytirish → tugatish
(5 + 3) × 2 = 16