I. Turkum: Mavzu bo'yicha taxrij qilish (Manba turlari)
"Jomeʼ" turidagi hadis to'plamlari o'z ichiga qaysi asosiy mavzularni qamrab oladi?
Lug'atda "jamlovchi" ma'nosini bildiradi va aqida, hukmlar, raqoiq, odob, tafsir, tarix, siyrat hamda manoqib kabi barcha hadis turlarini jamlaydi.
"Mustaxraj" asarlarining o'ziga xos uslubi nimadan iborat?
Muallif boshqa bir muhaddisning (masalan, Buxoriyning) kitobidagi hadislarni olib, matn va tartibni o'zgartirmasdan, ularni o'zining alohida, mustaqil sanadlari bilan rivoyat qiladi
Agar hadis matnida "to'qimalik" (mavzu') belgisi ko'rinsa, qanday maxsus manbalarga murojaat qilish lozim?
Bunday holatda "Mavzuot" kitoblariga (masalan, Ali Qoriyning "Masnu'" asari yoki Kanoniyning "Tanzih ash-sharia" kitobi) murojaat qilinadi.
Hadislarni mavzusi bo'yicha taxrij qilishda "Aksar mavzularni qamrab olgan to'plamlar" guruhiga qaysi turdagi asarlar kiradi?
Bu guruhga asosan fiqhiy tartibda tuzilgan sunanlar, musannaflar, muvattolar va sunan to'plamlarining mustaxrajlari kiritiladi.
"Mustadrak" asari qanday maqsadda yoziladi va bu borada Hokim Naysaburiyning asari qanday tuzilgan?
Bir muhaddis o'zidan oldingi olimning shartlariga javob bersa-da, uning kitobiga kirmay qoldirilgan hadislarni to'ldirish uchun yoziladi; Hokim o'z "Mustadrak"ini Buxoriy va Muslim shartlariga ko'ra boblarga bo'lib tuzgan.
Qudsiy hadislarni taxrij qilishda qaysi mashhur to'plamlardan foydalanish tavsiya etiladi?
Ibn Arabiyning "Mishkot al-Anvor" (sanadi bilan keltirilgan) va Abdurrauf Munoviyning "al-Ithofot as-saniyya" (alifbo tartibida tuzilgan) to'plamlaridan foydalaniladi.
"Musannaf" turidagi kitoblar "Sunan"lardan qanday asosiy farqi bilan ajralib turadi?
Musannaflarda, odatda, Payg'ambar (s.a.v.) hadislaridan tashqari sahobalarning so'zlari va tobeinlardan kelgan rivoyatlar ham keltiriladi.
Hadisshunoslikda "Zavoid" to'plamlari deganda qanday kitoblar tushuniladi?
Biror ishonchli manbada (masalan, Ahmad ibn Hanbalning Musnadida) mavjud bo'lgan, lekin boshqa asosiy to'plamlarda (masalan, olti ishonchli to'plamda) uchramaydigan ziyoda hadislar jamlangan kitobdir.
Sanadga oid "Latoif al-isnod" holatlari (masalan, otaning o'g'lidan rivoyati) qanday manbalar orqali aniqlanadi?
"Rivoyat al-obo an al-abno" (masalan, Xatib Bag'dodiy asari) yoki musalsal hadislar jamlangan (masalan, Suyutiyning "al-Musalsalot al-kubro") kitoblari orqali aniqlanadi.
Sharqshunos Arent Yan Vensink tomonidan tayyorlangan "Miftoh kunuz as-sunna" asari nechta asosiy manbani qamrab olgan va unda hadislar qanday ko'rsatilgan?
Kitob 14 ta asosiy manbani (Sahihi Buxoriy, Muslim, olti sunan va h.k.) qamrab olgan bo'lib, hadislarni mavzular asosida bob, hadis yoki sahifa raqamlari orqali ko'rsatib beradi.
Haysamiyning "Majma az-zavoid" asari qanday uslubda yozilgan va u qaysi asrga tegishli?
Haysamiy (vaf. 1404-y.) bu asarni boblarga ajratib yozgan bo'lib, u bir necha hadis to'plamlarini o'zida jamlagan "Majomi'" turiga kiradi
"illat" (yashirin nuqson) yoki "mubham roviy" (ismi aytilmagan) bo'lgan hadislarni qaysi asarlar yordamida taxrij qilish mumkin?
Ibn Abi Hotimning "Ilal al-hadis" yoki Xatib Bag'dodiyning "al-Asmo al-mubhama" kabi maxsus illatlar va mubhamotlarga bag'ishlangan kitoblari orqali.