R&D ME
Welk politiek orgaan uit de middeleeuwen dat nu nog altijd bestaat kon alleen functioneren als veel betrokken partijen meededen, verspreid over een groot stroom/kustgebied?
Waterschappen
In de 15e eeuw worden de Nederlanden voor het eerst verenigd. Wie waren hier verantwoordelijk voor?
Bourgondiërs
Welke groep kreeg in Nederland in de 17e eeuw de minste godsdienstvrijheid en leg uit dat de oorzaak hiervoor terug te herleiden is tot de Nederlandse Opstand.
Katholieken.
De Nederlandse Opstand was mede begonnen door de Spaanse godsdienstpolitiek, waarbij alleen het katholicisme werd toegestaan.
Noem 2 dingen die in Nederland waren ingevoerd toen de Fransen in Nederland een grote rol speelden en die Nederland behield nadat Napoleon definitief verslagen was.
Nederland bleef:
Een gekozen parlement
Een eenheidsstaat
Een koninkrijk
Een grondwet
En nog veel andere zooi
Voor godsdienstvrijheid en tolerantie, want: niemand kan DE waarheid hierover bewijzen. Bij welke persoon hoort dit denkbeeld uit de Verlichting?
Voltaire
In de middeleeuwen ontstond een model dat nu nog altijd gezien wordt door sommigen als een uniek Nederlands politiek (overleg)model. Over welk model gaat het hier?
Poldermodel
Welke familie heerst tegelijkertijd over de Nederlanden en over Spanje (en vele andere gebieden)?
De Habsburgers
De Opstandige gewesten gingen hechter met elkaar samenwerken door middel van welke overeenkomst?
Unie van Utrecht
Leg uit welke rol de Amerikaanse Revolutie speelde bij de uitbraak van de Bataafse Revolutie.
De VS liet zien dat leiders gekozen kunnen worden / dat een land op Verlichte wijze geleid kan worden.
Geloofde in een sociaal contract en een algemene wil. Bij welke persoon hoort dit denkbeeld uit de Verlichting?
Rousseau
Steden probeerden in de middeleeuwen hun voorrechten zo goed mogelijk te beschermen. Hoe noem je zo'n voorrecht ook wel?
Stadsrechten
De Nederlanden kwamen in opstand om verschillende redenen/oorzaken. Noem er 2.
Centralisatiepolitiek
Godsdienstpolitiek
Invoeren belastingen zonder overleg (al kun je dat ook onder centralisatiepolitiek scharen)
Leg uit wat een privilege is en welke rol privileges speelden in de (uitbraak van de) Nederlandse Opstand.
Voorrechten
Nederlandse gewesten en steden hadden veel voorrechten en wilden deze niet kwijtraken.
Leg uit welk gevolg het pamflet van Joan Derk van der Capellen had.
Patriotten namen in veel Nederlandse steden de macht over.
De macht moet verdeeld worden in drie verschillende machten en ondergebracht worden bij verschillende personen/instituties. Bij welke persoon hoort dit denkbeeld uit de Verlichting?
Montesquieu
Welk beleid konden vorsten/landelijke machthebbers ontwikkelen/tot uitvoer brengen door middel van een Staten-Generaal?
Staatsvorming
Centralisatie
De Plakkaat van Verlatinghe:
Wie wordt verlaten?
Waarom wordt hij verlaten?
Welk politiek systeem krijgt Nederland 7 jaar na het tekenen van de Plakkaat van Verlatinghe?
Filips II
Filips negeerde privileges van de gewesten (al hielp het ook niet dat hij opriep om de leider van de Opstand te doden)
Uiteindelijk wordt Nederland een republiek
Om buitenlandse steun te krijgen.
Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
Bataafse Republiek
Koninkrijk Holland
Provincie van Frankrijk
Koninkrijk der Nederlanden
Adam Smith geloofde in de onzichtbare hand. Leg uit wat hij hiermee bedoelde en leg uit welk gevolg dit denkbeeld heeft over de rol van de overheid ten opzichte van de economie.
Onzichtbare hand: Dat de juiste prijzen voor producten min of meer automatisch ontstaan, zolang er geen overdreven overheidsbemoeienis is. Daarom moet de overheid zich dus niet te veel bemoeien met de economie.
Wie bestuurden vaak de steden in de middeleeuwen?
Patriciërs
Leg uit hoe we van hagenpreek naar Beeldenstorm gingen.
Leg uit hoe we van Beeldenstorm naar Opstand gingen.
Bij een hagenpreek raakte de protestantse/calvinistische menigte zo wild, dat men katholieke bezittingen ging aanvallen.
Spanje beschouwde dit als een aanval op het wettelijke gezag en enige ware geloof en greep hard in. Dit zorgde voor verzet en de Opstand.
Nederland was door de Opstand een federale staat geworden. Leg uit:
- wat dat betekent.
- waarom deze vorm logisch is, als je bedenkt waarom de Nederlanders in opstand waren gekomen tegen Spanje.
Een staat waarbij de landelijke overheid alleen over defensie/buitenlandse politiek beslissingsbevoegdheid heeft / interne aangelegenheden zoveel mogelijk door lagere overheden worden bepaald.
Nederlanders waren tegen de Spaanse centralisatiepolitiek. De federale staatsvorm gaf de Nederlandse gewesten erg veel politieke macht/vrijheid.
In 1787 vertrokken Patriotten uit de Nederlandse Republiek. In 1795 waren ze weer terug. Leg uit welke internationale ontwikkelingen hiervoor verantwoordelijk waren.
1787: Pruisen valt Nederland binnen, waardoor de stadhouder weer de macht had over heel Nederland. De Patriotten worden daardoor verdreven.
1795: Veel Patriotten vluchtten naar Frankrijk en dat kwam kort daarop in revolutie terecht. In 1795 veroverde Frankrijk de Nederlandse Republiek, waardoor de Patriotten weer terug konden keren.
Leg uit welke 2 ideeën uit de Verlichting Joan Derk van der Capellen had en verspreide.
Gelijke natuurlijke rechten
Recht leiders te kiezen