өлгөн адамдын мүлкүнүн мурастык укуктук жолун жолдоочулук тартибинде башка адамга же адамдарга (мураскорлорго) өтүшү.
мурастоо
Мурас калтыруучунун акыркы туруктуу жашаган орду;
мурас калтыруучуга тишелүү болгон кыймылсыз мүлк же анын негизги бөлүгү турган жер;
кыймылдуу мүлкүнүн негизги бөлүгү болгон жер;
Мурастын ачылуу орду болуп саналат
Мурастоо керээз жана мыйзам боюнча жүзөгө ашырылат.
Мурастоонун негиздери
1. Керээз жана мыйзам боюнча мурас ачкан учурда тирүү граждандар, ошондой эле мурас калтыруучунун көзү тирүүсүндө бойго бүткөн жана мурасты ачандан кийин тирүү төрөлгөн балдар;
2. Мурасты ачкан учурда түзүлгөн болуп саналган юридикалык жактар, ошондой эле мамлекет жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары;
мураскорлор болушу мүмкүн.
Мурас ачылган учурда мураскорго тишелүү бардык укуктар жана милдеттер кирет
Мурастын курамы бул
1. Мурас калтыруучунун же мүмкүн болуучу мураскорлордун кимдир-бирөөнүн өмүрүн атаылап кыйган же алардын өмүрүнө кол салган адамдар;
2 . Мурас калтыруучунун акыркы эркин жүзөгө ашыруусуна атаылап тоскоолдук кылган жана аны менен өздөрүнүн же өздөрүнө жакын адамдардын мурастап калышына, же болбосо мурастын өздөрүнө тишелүү үлүшүнүн көбөйүшүнө көмөктөшкөн адамдар.
3 . Ата-энелик укуктан ажыратылгандар.
Татыксыз мураскерлер катары таанылат.
менчиктин катышуучусунун өлүмү жалпы мүлккө болгон анын укугунун үлүшүн аныктоо жана жалпы мүлктү бөлүү, же болбосо андан өлгөн катышуучунун үлүшүн бөлүп чыгаруу үчүн негиз болуп саналат.
Жалпы биргелешкен менчик болуп саналган мүлктү мурастоо
Маселе №1
Кыдыршаев аттуу жаран каза болото. Анын мураскерлери мурасты кабыл алып жатып, өлгөнгө чейин Кыдыршаев батирдин менчик ээси болгондугу, көп батирлүү үйдүн курулушунда үлүштүк катышуу боюнча келишим кол коюп койгондугу, заемдук келишим боюнча Байзаковдун алдында карызы бар экендигин билишкен. Андан сырткары моралдык зыянды 20000 сом өлчөмүндө компенсациялап берүү боюнча аткаруу баракчасы для колуна тийген экен.
жообуңарды бергиле..
1. Заемдук милдеттенме өтөт.
2. Моралдык зыяндын орду толтурулат.
3. Үлүшүн бөлүп алуу укугу өтөт.
Граждандын өлүмүнүн же анын сот тарабынан өлдү деп жарыланышын натойжасында
Мурас ачылат
Мурастоонун натыйжасында жашы жете элек Нурдин Сарыбаев батирдин үлүшүнө менчик ээси болуп калат. 14 лет назад Нурдин өз үлүшүн туугандарына сатууну чечет, алардын да бул турак жайда менчик үлүшү бар эле.
Менчик укугундагы үлүштү сатуу келишимин мамлекеттик катоодон өткөрүүдө Нурдин мамлекеттик катоо кызматкерине апасынын бүтүмгө жазуу жүзүндөгү мадугун көрсөтөт. Бирок, мамлекеттик катоо кызматкери ата-энесинин бирөөсүнүн эле макулдугу жетишсиз, бүтүм жасоону аяктоо үчүн атасынын макулдугу да керектигин жүйөө келтирүү менен бүтүмдү күбөлөндүрүүдөн баш тартат.
Мамлекеттик катоо кызматкеринин баш тартуусу мыйзам ченемдүү беле, баа бергиле.
Бул бүтүмдү ата-эненин биринин макулдугу жана атасынын же энесинин каршылыгы менен жасоого болобу?
Экөөнүн тең мадугу талап кылынат.