KREDIT MUNOSABATLARI

1

100

Кредитнинг асосий хусусиятлари

Қайтариш шарти, Муддатлилик, Тўловлилик, Ишончлилик

200

Foiz stavkalari quyidagilarga bo’linadi

MBning asosiy foiz stavkasi, Oddiy foiz stavkasi, Murakkab foiz stavkasi, nominal va real foiz stavkasi

300

Kredit muddati odatda 6 oydan 5 yilgacha bo‘ladi va foiz stavkasi bank siyosatiga hamda mijozning moliyaviy holatiga qarab belgilanadi.

iste’mol krediti

400

kredit tarixini baholashda Yuqori ballni quyidagilar beradi:

•ilgari olingan kreditlar uchun yaxshi kredit tarixi;

• qarz oluvchining ko'chmas mulki, avtomobili, hisobvaraqlari va depozitlarida mablag’lari mavjudligi;

• mehnatga layoqatli yoshi;

 ohirgi ish joyida uzoq muddat davomida ishlashi va h.k.

500

........ko'rsatkichi deganda qarz oluvchining kredit yoki mikroqarzlari bo'yicha o'rtacha oylik to'lovlari miqdorining uning o'rtacha oylik daromadi miqdoriga bo'lgan nisbati tushuniladi.

Qarz yuki

2

100

Кредит муносабатларининг иштирокчилари

Кредитор, Дебитор (қарздор

200

............pul  aktivlarining  joriy bahosini aks ettiruvchi inflyatsiyani hisobga olingan bozor foiz stavkasi.

Nominal  foiz  stavka

300

Дебиторларни санаб беринг

•Корхоналар (юридик шахслар), Хусусий тадбиркорлар, Аҳоли (жисмоний шахслар), •Давлат ташкилотлари

400

O‘zbekistonda nechta tijorat banki faoliyat yuritadi?

36 ta

500

Kredit foiziga ta’sir qiluvchi omillar.

- ichki omillar

- tashqi omillar

3

100

Jismoniy shaxslarga beriladigan kredit turlari

Iste’mol krediti, Avtokredit, Ipoteka krediti, Mikroqarzlar, Overdraft, 

200

.........nominal  foiz  stavkasidan inflasiyani o’sish tempini/darajasini olib tashlanib topiladi.

Real  foiz  stavka

300

Кредит муносабатларининг асосий принциплари

Қайтариш принципи, Муддатлилик принципи, Тўловлилик принципи, Мақсадлилик принципи, Ишончлилик принципи

400

2025-yil oxirida qariyb qancha fuqaro o‘ziga kredit rasmiylashtirilishini taqiqlagan?

438 ming

500

........bu qarz majburiyatini tasdiqlovchi qimmatli qog'oz bo'lib, uning egasiga belgilangan muddatda ma'lum miqdordagi pulni olish huquqini beradi. Bu kredit turi korxonalarga o'z faoliyatini uzluksiz davom ettirish va bozor talablariga tezkor javob berish imkonini beradi.

Veksel

4

100

kredit foizlarini tasniflanishi foizlarni hisoblash bo'yicha

oddiy va murakkab

200

.............Bu qarzni to'lash tizimi bo'lib, unda qarz oluvchi har oyda har xil miqdorda to'laydi, uning miqdori kamayish tendensiyasiga ega, yani kamayib boradi

Differensallashgan kredit to’lov

300

hisobvaraqlardan ortiqcha pul ishlatish imkoni bo‘lib, tezkor va qisqa muddatli likvidnost muammolarini bartaraf etadi. Foizlar faqat ishlatilgan summaga nisbatan olinadi. Ko‘pincha karta yoki korporativ hisob uchun belgilanadi bu

Overdraft

400

mijozning belgilangan muddat davomida o'z majburiyatlarini to'lash bu

to'lov qobiliyati

500

Кредит рисклари Асосий рискларнинг турлари

Кредит риски, Ликвидлик риски, Фоиз ставкаси риски, Валюта риски, Операцион риск

5

100

..........foiz stavkalarda kreditor va mijoz o‘rtasida bazaviy stavka o‘zgarishiga (Markaziy bankning qaytamoliyalashtirish stavkasi yoki banklararo va pul bozorlari stavkalari) asosan shartnomaga o‘zgartirish kiritish nazarda tutiladi

Suzib  yuruvchi  foiz  stavka

200

............bu korxonalar va tadbirkorlik subyektlari o'rtasida tovarlar, xizmatlar yoki ishlar uchun kechiktirib to'lash sharti bilan beriladigan kreditlar

Tijorat kreditlari

300

Kredit tarixini baholash Tekshiruv jarayonida bank quyidagi ko'rsatkichlarga e'tibor beradi:

•yopilgan va amaldagi kreditlar soni;

•muddati o’tgan to’lovlar soni va davomiyligi – asosiy e’tibor 30 kun va undan ortiq kechikishlarga qaratiladi.

400

Mijozning kredit tarixi quyidagi 3ta xolat yuzaga kelgan taqdirda salbiy hisoblanadi:

Kredit to’lovlari ketma-ket 3 oy kechiktirilib to’lansa;
• Muddati o’tgan qarzdorlikni so’ndirish masalasi bank tomonidan sudga oshirilsa;
• Muddati o’tgan qarzdorlik bank zarari hisobidan qoplansa.

500

................bu davlatning iqtisodiy siyosatini amalga oshirish, strategik ahamiyatga ega tarmoqlarni rivojlantirish va ijtimoiy dasturlarni moliyalashtirish maqsadida beriladigan qarz munosabatlari. Davlat kreditor sifatida ham, debitor sifatida ham ishtirok etishi mumkin.

davlat krediti