Suyak,bo'g'im va paylarning yiringli kasalliklari
Qon aylanishning o'tkir buzilishlari
Nekroz va uning turlari
Mantiqiy savollar
mantiqiy 2
100

Sekvestr tushunchasiga to‘g‘ri ta’rif berin?

Osteomiyelitda qon bilan ta’minlanishi to‘xtagan va sog‘lom to‘qimadan ajralgan o‘lik suyak bo‘la

100

Arteriyalar emboliyasi va o‘tkir trombozi o‘rtasidagi asosiy farq nimada?

Emboliyada qon oqimi boshqa joydan kelgan tiqin bilan to‘siladi, trombozda esa devorning o‘zida hosil bo‘ladi

100

Yotoq yaralar" ko‘pincha tananing qaysi qismlarida hosil bo‘ladi?

Suyak bo‘rtib chiqqan va bosim tushadigan joylarda

100

Oyoqda kuchli shish, ko‘karish (sianoz) va og‘riq bor, lekin pulsatsiyalar saqlangan. Bu kasallikka tashxis qoying? Javobni asoslang

Arterial emboliyada oyoq oqarib ketadi ("oq o‘lim"), venoz trombozda esa qon qaytib ketolmay dimlangani uchun oyoq ko‘karadi (sianoz) va shishadi. Pulsning borligi arteriya ochiqligini tasdiqlaydi

100

Savol: Qon tarkibida kislorodni tashuvchi oqsil nomi nima?  

 Javob: Gemoglobin.

200

Travmatik osteomiyelitning o‘ziga xos xususiyatini aniqlang?

Yallig‘lanish jarayoni suyakning singan joyi va jarohat kanalida lokalizatsiya qilinadi

200

Obliteratsiyalovchi endarteriit uchun xos bo‘lgan klinik belgi:

Oyoq kaftida "chumoli yurgandek" bo'ladi

200

Quruq gangrena ko‘proq qaysi a’zolarda kuzatiladi va unda qaysi nekroz turi  boshlanadi?

Oyoq va qo'l barmoqlarida, koagulatsion nekroz

200

Obliteratsiyalovchi kasalliklarda bir oyoq ikkinchisidan sovuqroq bo‘ladi. Agar bemorning oyog‘i muzdek bo‘lsa-yu, lekin rangi to‘q qizil/ko‘kimtir bo‘lsa, bu to‘qimalarning hayotiy faoliyati haqida nimalarni anglatadi?

Muzdek oyoq — qon kelmayotganini (ishemiya), to‘q qizil yoki ko‘kimtir rang esa — kapillyarlarda qon to‘xtab qolganini (staz) bildiradi. Bu to‘qimalarning o‘limi (nekroz) boshlanganini bildiradi

200

Savol: Inson tanasidagi eng uzun suyak qaysi?

 Javob: Son suyagi.

300

Suyak usti pardasining o‘tkir yiringli periostiti va surunkali proliferativ periostiti o‘rtasidagi morfologik farqlarni tushuntiring

Javob:Surunkali proliferativ periostit: Proliferatsiya (to‘qima ko‘payishi) ustunlik qiladi.O‘tkir yiringli periostit: Eksudativ jarayon ustunlik qiladi

300

Obliteratsiyalovchi endartrit,reyno sindromi va transheya kafti deb ataluvchi kasalliklarning bir - birdan farqi?

Endarteriit — bu tomirning ichidan bitib ketishi, Reyno — tomirning vaqtincha asabiy qisqarishi, Transheya kafti esa — nam va sovuq muhitda uzoq qolish natijasidagi "chirshga o'xshash" zararlanishdir.

300

"Oqma yaralar" (fistula) deb nimaga aytiladi

Ichki a’zo yoki chuqur patologik o‘choqni tashqi muhit bilan bog‘lab turuvchi kanal

300

Bemorning chap oyog‘ida to‘satdan kuchli og‘riq turdi, oyog‘i oqarib, puls yo‘qoldi. Bemorning anamnezida "yurak ritmining buzilishi"  bor. Bu ikki holat o‘rtasidagi mantiqiy bog‘liqlikni tushuntirib bering.

Yurak ritmi buzilganda (aritmiya) taisrida , t tromb uzilib, qon oqimi bilan pastga tushadi va oyoq arteriyasini to‘sib qo‘yadi (emboliya).

300

Savol: O‘pka alveolalarining yallig‘lanishi bilan kechadigan kasallik nomi nima?

Javob: Pnevmoniya.

400

Nima uchun gematogen osteomiyelit ko‘pincha uzun naysimon suyaklarning metafiz qismida boshlanadi? (Lekser nazariyasi nuqtai nazaridan).

Javob:Lekser nazariyasi: Uzun suyaklarning metafiz qismida qon tomirlari oxirgi (terminal) shoxlanadi va keskin buriladi. Bu yerda qon oqimi sekinlashgani sababli qondagi mikroblar "o‘tirib qoladi" va yallig‘lanish o‘chog‘ini hosil qiladi.

400

Obliteratsiyalovchi endarteriit: simayim nerv sistemasining holati va qon tomirlar spazmi o‘rtasidagi bog‘liqlik nimada?

Endarteriitda simpatik nerv tizimining haddan tashqari qo‘zg‘alishi natijasida tomirlarda davomli spazm (torayish) yuzaga keladi. Bu esa to‘qimalar oziqlanishini buzib, trofik o‘zgarishlarga olib keladi.

400

Jarrohlik amaliyotida demarkatsiya chizig‘ining ahamiyati va nima uchun nam gangrenada bu chiziqni kutish hayot uchun xavfli?

Bu sog‘lom va o‘lik to‘qima chegarasi. Nam gangrenada infeksiya to‘xtovsiz yuqoriga o‘rlaydi, shuning uchun chiziq hosil bo‘lishini kutish bemorni umumiy sepsis va o‘limga olib keladi.

400

Nima uchun gematogen osteomiyelitda birinchi kunlari mahalliy belgilar (shish, qizarish) bo‘lmaydi, lekin bemorning ahvoli xuddi og‘ir infeksiyadagidek (sepsis) juda og‘ir bo‘ladi

Infeksiya dastlab suyak ko‘migi ichida (yopiq bo‘shliqda) bo‘ladi. Tashqariga (yumshoq to‘qimalarga) chiqmaguncha shish va qizarish bo‘lmaydi, lekin suyak ichidagi yuqori bosim tufayli zaharli moddalar qonga kuchli so‘riladi.

400

Qaysi kasallikda immun tizimi o‘z hujayralariga hujum qiladi, masalan, bo‘g‘imlarda yallig‘lanish keltirib chiqaradi?  

Javob: Revmatizm (autoimmun kasallik).

500

Omadli insonlar uchun BONUSSSSSS

Omadli insonlar uchun BONUSSSSSS

500

O‘tkir tromboz va Emboliya: Oyoq arterial qon aylanishining o‘tkir buzilishida "tromboz" va "emboliya"ni differensial diagnostika qilishda anamnezdagi qaysi omillar bilan farqlaymiz?

Emboliya: To‘satdan boshlanadi, anamnezda yurak kasalliklari (aritmiya) bor.

Tromboz: Asta-sekin rivojlanadi, anamnezda uzoq vaqt davom etgan ateroskleroz yoki endarteriit belgilari mavjud.

500

Nima uchun bosh miyada quruq nekroz deyarli kuzatilmaydi va Bosh miyada nekrozni qaysi turi koproq uchraydi?

Kollikvatsion nekroz (Bosh miya): Miya to‘qimasi suv va lipidlarga juda boy, lekin oqsili kam. Shu sababli oqsillar koagulyatsiya (qotish) bo‘lolmaydi, fermentlar ta’sirida miya darrov erib, suyuqlikka (kistaga) aylanadi.

500

BONUSSSS

BONUSSSS

500

Qaysi kasallikda miya hujayralari asta-sekin nobud bo‘lib, xotira va kognitiv qobiliyatlar pasayadi? 

Javob: Altsgeymer kasalligi.

M
e
n
u